Từ kỷ luật trong thực thi công vụ đến gần dân trên môi trường số

Một cách làm “Dân vận khéo” ở Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 - Quảng Ngãi

Từ việc thực hiện nghiêm kỷ luật, kỷ cương hành chính, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 - Quảng Ngãi đã từng bước đổi mới phương thức phục vụ Nhân dân bằng chuyển đổi số. Trang Zalo Official Account, những video, infographic ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) không chỉ tạo thêm kênh thông tin pháp luật chính thống, mà còn mở ra cách tiếp cận mới: đưa hoạt động của cơ quan tư pháp đến gần người dân hơn trên môi trường số.

“Dân vận khéo” bắt đầu từ trách nhiệm trong công việc

Trong hoạt động của một cơ quan tư pháp, “gần dân” không chỉ được thể hiện qua những buổi tiếp công dân hay việc giải quyết một phản ánh, kiến nghị. Gần dân còn bắt đầu từ những việc rất cụ thể: cán bộ thực hiện công vụ đúng quy định, giải quyết công việc đúng thời hạn, tận tâm hướng dẫn người dân, công khai thông tin và chủ động tìm đến người dân bằng những phương thức phù hợp với thời đại số.

Từ cách nghĩ đó, Chi bộ Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 đã triển khai mô hình “Thực hiện kỷ luật, kỷ cương hành chính, nâng cao tinh thần trách nhiệm phục vụ Nhân dân; phát huy những sáng kiến hay của cán bộ, công chức, người lao động trong việc cải cách hành chính, thực hiện tốt phương châm ‘Trọng dân, gần dân, học dân và có trách nhiệm với dân’”.

Trong thực hiện nhiệm vụ, cán bộ, đảng viên, Kiểm sát viên, công chức và người lao động được quán triệt thực hiện nghiêm sự lãnh đạo, chỉ đạo và phân công của cấp ủy, lãnh đạo đơn vị; chấp hành quy chế làm việc, quy định của Ngành; đề cao trách nhiệm cá nhân, chủ động giải quyết công việc thuộc phạm vi nhiệm vụ được giao.

Đối với những nhiệm vụ liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, yêu cầu đặt ra càng cao hơn: phải đúng quy định pháp luật, khách quan, thận trọng, trách nhiệm; đồng thời nâng cao tinh thần tiếp dân, hướng dẫn, giải thích và tiếp nhận các phản ánh, kiến nghị của cơ quan, tổ chức và công dân.

Qua đó, việc thực hiện mô hình từng bước được gắn từ “kỷ luật trong thực thi công vụ” đến “trách nhiệm trong phục vụ Nhân dân”, góp phần xây dựng hình ảnh cán bộ Kiểm sát có bản lĩnh, trách nhiệm, chuyên nghiệp và gần dân.

Khi Viện kiểm sát chủ động tìm đến người dân

Việc xây dựng Trang Zalo OA được xác định là cách làm mới nhằm đổi mới phương thức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và tăng cường sự tương tác giữa Viện kiểm sát với Nhân dân trên môi trường số. Thông qua nền tảng này, đơn vị đăng tải, tuyên truyền các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; thông tin về chức năng, nhiệm vụ của ngành Kiểm sát; các hoạt động thực tiễn của Viện kiểm sát trong công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, nhất là những nội dung liên quan đến bảo vệ lợi ích công, quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, người yếu thế.

Không dừng ở tuyên truyền, Trang Zalo OA còn được xác định là kênh tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của cơ quan, tổ chức và công dân liên quan đến các lĩnh vực thuộc chức năng, nhiệm vụ của Viện kiểm sát.

Đến thời điểm hiện tại, đơn vị đã xây dựng và đưa vào hoạt động 01 Trang Zalo Official Account, đăng tải 36 tin, bài, video để tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và thông tin về hoạt động của đơn vị.

Khi cán bộ trở thành người sáng tạo nội dung pháp luật

Từ yêu cầu thực tiễn, cán bộ, công chức, người lao động trong đơn vị đã chủ động nghiên cứu, khai thác các công cụ trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ xây dựng các sản phẩm tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật.

Kết quả, đơn vị đã xây dựng 03 video clip ứng dụng AI và 13 infographic ứng dụng AI, tổng cộng 16 sản phẩm truyền thông ứng dụng AI.

Điều đáng nói là công nghệ ở đây không phải mục tiêu cuối cùng.

Mục tiêu vẫn là con người – làm thế nào để những quy định pháp luật vốn có thể khô khan, khó tiếp cận trở nên trực quan, sinh động và dễ hiểu hơn.

Một infographic có thể cô đọng những nội dung pháp luật quan trọng. Một video có thể truyền tải thông tin bằng hình ảnh và âm thanh. Một bài viết được đăng tải trên Zalo OA có thể giúp người dân tiếp cận nguồn thông tin chính thống ngay trên thiết bị mà họ sử dụng hằng ngày.

Việc ứng dụng AI vì thế không chỉ thể hiện tinh thần đổi mới công nghệ, mà còn cho thấy sự chủ động học tập, nghiên cứu và sáng tạo của cán bộ, công chức, người lao động trong thực hiện nhiệm vụ.

Từ AI đến Zalo OA – hình thành một chuỗi tuyên truyền mới

Điểm mới của mô hình nằm ở chỗ các kết quả không được triển khai rời rạc.

Từng bước, Chi bộ Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 - Quảng Ngãi đã hình thành một chuỗi phương thức tuyên truyền trên môi trường số:

Ứng dụng AI → xây dựng video, infographic → đăng tải trên Zalo OA → đưa thông tin pháp luật đến gần Nhân dân.

Cách làm này giúp cán bộ chủ động hơn trong xây dựng nội dung tuyên truyền, đồng thời tạo ra phương thức tiếp cận thông tin pháp luật thuận tiện, trực quan hơn cho người dân.

Mô hình vì thế không chỉ dừng ở “một hoạt động tuyên truyền”, mà hướng đến đổi mới cách thức phục vụ và tương tác với Nhân dân, phù hợp với chính nội dung mô hình đã đăng ký.

Đây cũng là điểm tạo nên tính phát hiện của mô hình.

Nếu chỉ có Zalo OA, đó là một kênh thông tin mới.

Nếu chỉ có sản phẩm AI, đó là một sáng kiến ứng dụng công nghệ.

Nhưng khi AI, sản phẩm số và Zalo OA được kết nối thành một quy trình, công nghệ trở thành công cụ phục vụ công tác dân vận.

“Gần dân” trong thời đại số

Gần dân không chỉ là cán bộ trực tiếp gặp người dân. Gần dân còn là khi người dân có thể dễ dàng tiếp cận thông tin chính thống; khi những quy định pháp luật được trình bày theo cách dễ hiểu; khi cơ quan tư pháp chủ động cung cấp thông tin và tạo thêm phương thức để người dân phản ánh, kiến nghị.

Đối với cán bộ, công chức, người lao động, mô hình góp phần nâng cao nhận thức về trách nhiệm trong thực thi công vụ; khuyến khích chủ động nghiên cứu, sáng tạo, ứng dụng công nghệ mới. Việc xây dựng các sản phẩm truyền thông ứng dụng AI bước đầu hình thành tinh thần học tập kỹ năng số, tự nghiên cứu và chia sẻ cách làm mới.

Đối với Nhân dân, Trang Zalo OA tạo thêm một kênh chính thống để tiếp cận thông tin pháp luật và hoạt động của Viện kiểm sát; đồng thời có thêm phương thức phản ánh, kiến nghị những vấn đề thuộc chức năng, nhiệm vụ của đơn vị. Qua đó, khoảng cách giữa cơ quan thực hiện chức năng tư pháp với người dân từng bước được rút ngắn trên môi trường số.

Khi “Dân vận khéo” trở thành công việc hằng ngày

Điều làm nên sức sống của một mô hình “Dân vận khéo” không phải chỉ là những con số trong một bản báo cáo, mà là khả năng biến yêu cầu của công tác dân vận thành những hành động cụ thể và thường xuyên.

Ở Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 , hành trình ấy bắt đầu từ chính công việc hằng ngày của mỗi cán bộ.

Làm việc đúng quy định là trách nhiệm.

Giải quyết công việc đúng thời hạn là kỷ luật.

Tận tâm hướng dẫn người dân là trách nhiệm phục vụ.

Chủ động đưa thông tin pháp luật đến gần người dân là đổi mới.

Ứng dụng công nghệ để thông tin dễ hiểu, dễ tiếp cận hơn là sáng tạo.

Và khi tất cả những việc đó cùng hướng đến mục tiêu phục vụ Nhân dân, “Dân vận khéo” không còn là một phong trào đứng bên ngoài nhiệm vụ chuyên môn, mà trở thành một phần của chính quá trình thực thi công vụ.

Từ kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ đến đổi mới phương thức tuyên truyền; từ sáng kiến của cán bộ đến ứng dụng AI; từ sản phẩm số đến Zalo OA; từ thông tin pháp luật đến tương tác với người dân – những kết quả bước đầu đang tạo thành một phương thức “Dân vận khéo” phù hợp với môi trường công tác của cơ quan tư pháp trong thời đại số.

Muốn gần dân, trước hết phải có trách nhiệm với công việc của mình.

Muốn dân hiểu pháp luật, phải tìm cách đưa pháp luật đến gần dân.

Muốn dân tin, phải bắt đầu từ sự tận tâm, minh bạch và trách nhiệm của mỗi cán bộ.

Trần Văn Luân – VKSND khu vực 2 – Quảng Ngãi