22:14 ICT Thứ sáu, 16/04/2021
TOÀN ĐẢNG, TOÀN DÂN, TOÀN QUÂN HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH!

Menu

Chuyên đề sáng kiến
Hướng dẫn nghiệp vụ
Án lệ
Trang công bố bản án Tòa án
Bộ pháp điển

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 24

Máy chủ tìm kiếm : 13

Khách viếng thăm : 11


Hôm nayHôm nay : 11490

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 149036

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 3492089

Tin tức » Trao đổi pháp luật »

Quan điểm về việc áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “xúi giục người chưa thành niên phạm tội” theo điểm o khoản 1 điều 52 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi năm 2017

Thứ tư - 02/12/2020 15:53
Thực tiễn còn có cách hiểu và quan điểm khác nhau về viêc áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “xúi giục người chưa thành niên phạm tội” theo quy định tại điểm o khoản 1 điều 52 bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi năm 2017 (sau đây viết tắt BLHS năm 2015).

Quan điểm thứ nhất: Tình tiết năng nặng trách nhiệm hình sự “xúi giục người chưa thành niên phạm tội” theo điểm o khoản 1 điều 52   BLHS năm 2015 được áp dụng cho tất cả các chủ thể phạm tội (kể cả người phạm tội là người dưới 18 tuổi).
         
Quan điểm thứ hai: Tình tiết năng nặng trách nhiệm hình sự “xúi giục người chưa thành niên phạm tội” theo điểm o khoản 1 điều 52   BLHS năm 2015, chỉ áp dụng đối với người phạm tội là người từ đủ 18 tuổi trở lên.
         
Quan điểm thứ nhất căn cứ vào Hướng dẫn của Công văn giải đáp pháp luật số 16/1999/KHXX ngày 01/2/1999 của Tòa án nhân dân tối cao (sau đây viết tắt CV số 16/1999) và Công văn trả lời thỉnh thị số 3544/VKSNDTC-V14 ngày 07/8/2019 của Vụ 14 Viện KSND tối cao (sau đây viết tắt Công văn 3544/2019).
         
Quan điểm thứ hai căn cứ vào quy định tại khoản 3 Điều 416 BLTTHS năm 2015 về những vấn đề cần xác định khi tiến hành tố tụng đối với người bị buộc tội là người dưới 18 tuổi quy định “Có hay không có người đủ 18 tuổi trở lên xúi giục”.
         
Do còn có quan điểm khác nhau nên việc áp dụng tình tiết tăng nặng này trong thực tiễn vẫn chưa được thống nhất, áp dụng còn tùy tiện. Trên cơ sở quy định của BLHS, các văn bản giải đáp, hướng dẫn áp dụng pháp luật và thực tiễn công tác bản thân tôi đồng tình với quan điểm thứ nhất, lý do: Quy định “Có hay không có người đủ 18 tuổi trở lên xúi giục” đã được quy định trong các BLTTHS từ năm 1988 đế năm 2015.
         
Tại điểm c Khoản 2 Điều 272 BLTTHS năm 1988 quy định “có hay không có những người lớn tuổi xúi giục”.
         
Tại điểm c Khoản 2 Điều 302 BLTTHS năm 2003 quy định “có hay không có người thành niên xúi giục”.
         
Tại Khoản 3 Điều 416 BLTTHS năm 2015 quy định “có hay không có người đủ 18 tuổi trở lên xúi giục”.
         
Mặc dù việc sử dụng thuật ngữ có sự khác nhau trong mỗi Bộ luật nhưng nội hàm không có gì thay đổi, Luật quy định trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử các cơ quan tiến hành tố tụng phải chứng minh những vấn đề cần xác định khi tiến hành tố tụng đối với người bị buộc tội là người dưới 18 tuổi khi thực hiện tội phạm có bị người từ đủ 18 tuổi trở lên xúi dục, kích động hay không, việc chứng minh này có ý nghĩa ngoài việc áp dụng các quy định, nguyên tắc xử lý của pháp luật đối với người dưới 18 tuổi phạm tội, nếu họ bị người đủ 18 trở lên xúi giục thì các cơ quan tố tụng làm căn cứ  để xem xét xử lý áp dụng loại, mức hình phạt phù hợp đối với người phạm tội dưới 18 tuổi. Vì vây quy định này không thể loại trừ việc không áp dụng tình tiết “xúi giục người chưa thành niên phạm tội” đối với người phạm tội là người dưới 18 tuổi khi họ có hành vi xúi giục người dưới 18 tuổi phạm tội .
Công văn số 3544/1999 của Vụ 14 Viện KSTC phúc đáp hướng dẫn: Điều 90 BLHS năm 2015 quy định “người từ đủ 14 tuổi đến dưới 18 tuổi phạm tội phải chịu trách nhiệm hình sự theo những quy định của Chương này; theo quy định khác của Phần thứ nhất của Bộ luật này không trái với quy định của Chương này. BLHS năm 2015 không có quy định nào loại trừ việc áp dụng tình tiết năng nặng “xúi giục người dưới 18 tuổi phạm tội” đối với người dưới 18 tuổi. Do đó, nếu người dưới 18 tuổi có hành vi xúi giục người dưới 18 tuổi thì vẫn có thể áp dụng tình tiết “xúi giục người dưới 18 tuổi phạm tội”. Công văn này chỉ có giá trị tham khảo áp dụng trong ngành kiểm sát và quy định còn tùy nghi “có thể áp dụng” nên VKS các địa phương cũng còn cách hiểu và áp dụng khác nhau.
         
Công văn số 16/1999 của Tòa án nhân dân tối cao giải đáp áp dụng tình tiết xúi giục người chưa thành niên phạm tội của BLHS năm 1999, Điều 57 Bộ luật hình sự quy định: "Người chưa thành niên phạm tội phải chịu trách nhiệm hình sự theo những quy định của chương này, đồng thời theo những quy định khác của phần chung Bộ luật không trái với những quy định của chương này". Trong Chương VII Phần chung Bộ luật hình sự "Những quy định đối với người chưa thành niên phạm tội" không có quy định nào loại trừ việc áp dụng các tình Tiết tăng nặng quy định tại Khoản 1 Điều 39 Bộ luật hình sự nói chung và tình Tiết "xúi giục người chưa thành niên phạm tội" quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều này nói riêng. Tại Điểm a Khoản 1 Điều 39 Bộ luật hình sự chỉ quy định "xúi giục người chưa thành niên phạm tội: là tình Tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự của người phạm tội, chứ cũng không quy định người xúi giục phải là người thành niên; Vì vậy, nếu người chưa thành niên phạm tội mà có hành vi xúi giục người chưa thành niên khác phạm tội, thì khi xét xử Toà án phải áp dụng tình Tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: "xúi giục người chưa thành niên phạm tội" quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 39 Bộ luật hình sự đối với họ. Tại thời điểm giải đáp áp dụng tình tiết này thì BLTTHS năm 1988 điểm c Khoản 2 Điều 272 cũng đã có quy định “có hay không có những người lớn tuổi xúi giục”. Là cơ quan có thẩm quyền quyền giải thích, hướng dẫn áp dụng pháp luật, vì vậy quy định này phải được áp dụng.
         
BLHS, BLTTHS đã nhiều lần sửa đổi, bổ sung song quy định tình tiết tăng nặng “xúi giục người chưa thành niên phạm tội” của BLHS và quy định “có hay không có người đủ 18 tuổi trở lên xúi giục” này vẫn giữ nguyên. Mặc dù Công văn  số 16/1999 hướng dẫn áp dụng quy định của BLHS năm 1999 và đến giai đoạn này Tòa án tối cao và liên ngành tư pháp trung ương vẫn chưa có văn bản nào mới hướng dẫn áp dụng tình tiết này, song quy định này không trái với các quy định của pháp luật hiện hành, do đó vẫn phải tiếp tục vận dụng để xử lý.
         
Đây là nhận thức của cá nhân rất mong các đồng chí, đồng nghiệp quan tâm và trao đổi.
     Nguyễn Công Thành - Phòng 7, Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn:

Những tin cũ hơn:

 
Lịch tiếp công dân
Kết quả xử lý đơn
Tin báo tố giác
Kế hoạch - Tài chính

Ảnh hoạt động

Đăng nhập thành viên