17:21 EDT Thứ sáu, 05/06/2020
TOÀN ĐẢNG, TOÀN DÂN, TOÀN QUÂN HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH!

Menu

Chuyên đề sáng kiến
Hướng dẫn nghiệp vụ
Án lệ
Trang công bố bản án Tòa án
Bộ pháp điển

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 22

Máy chủ tìm kiếm : 4

Khách viếng thăm : 18


Hôm nayHôm nay : 7996

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 43780

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 1378871

Tin tức » Tin VKSND huyện, TP »

Quang cao giua trang

Một số vấn đề cần chú ý khi Kiểm sát việc Tòa án trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu của đương sự

Thứ hai - 29/02/2016 02:27
Tòa án là cơ quan xét xử của Nhà nước có thẩm quyền giải quyết các loại tranh chấp nói chung và tranh chấp dân sự nói riêng theo qui định của pháp luật và phải tuân theo trình tự thủ tục pháp lý chặt chẽ quy định trong Bộ luật tố tụng dân sự và các văn bản qui phạm pháp luật khác.
Theo đó, tất cả các cá nhân, cơ quan, tổ chức có quyền tự mình hoặc thông qua người đại diện hợp pháp khởi kiện vụ án tại Tòa án có thẩm quyền yêu cầu bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình (Điều 161 BLTTDS); bị đơn có quyền làm đơn yêu cầu phản tố; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền có yêu cầu độc lập theo Điều 176, 177 BLTTDS. Tuy nhiên, không phải bất kỳ đơn khởi kiện, đơn yêu cầu nào của cá nhân, tổ chức cũng được Tòa án thụ lý giải quyết, mà có trường hợp Tòa án trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu vì chưa đủ điều kiện thụ lý, giải quyết theo qui định của pháp luật. Vì vậy, để đảm bảo cho việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu của Tòa án đúng pháp luật (Bộ luật tố tụng dân sự, Nghị quyết của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao); bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân khởi kiện, yêu cầu, Nhà nước qui định một trong những nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát nhân dân khi kiểm sát việc giải quyết vụ án hành chính, kinh doanh, thương mại, lao động và những việc khác theo quy định của pháp luật; vụ, việc dân sự, hôn nhân và gia đình đó là “Kiểm sát việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu” – khoản 1 Điều 27 Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân năm 2014.

 Pháp luật đã có những quy định cụ thể về những trường hợp Tòa án không thụ lý vụ án và trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu cho người khởi kiện, cho bị đơn có yêu cầu phản tố, cho người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập: Việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu cho người khởi kiện, người yêu cầu căn cứ vào quy định tại Điều 165, khoản 1 Điều 168, khoản 2 Điều 169, Điều 176, 177, 178 BLTTDS và Điều 7, 8, 9 Nghị quyết số 05/2012/NQ-HĐTP ngày 03/12/2012 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, theo đó:

Người khởi kiện gửi đơn khởi kiện cùng những tài liệu, chứng cứ trong vụ án (trực tiếp hoặc qua đường bưu điện) đến Tòa án. Tòa án nhận đơn khởi kiện, ghi vào sổ nhận đơn. Trong thời hạn 5 ngày làm việc Tòa án phải ra một trong các quyết định: Tiến hành thụ lý vụ án; chuyển đơn khởi kiện cho Tòa án có thẩm quyền; Trả lại đơn khởi kiện.

 Việc trả lại đơn khởi kiện cho người khởi kiện được Tòa án thực hiện theo qui định tại Điều 165, khoản 2 Điều 167, khoản 1 Điều 168, khoản 2 Điều 169 BLTTDS và tại điểm c khoản 4 Điều 7, Điều 8, khoản 4, 5 Điều 9 Nghị quyết 05/2012/NQ-HĐTP ngày 03/12/2012 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao. Khi trả lại đơn khởi kiện và các tài liệu, chứng cứ kèm theo cho người khởi kiện, Tòa án phải có văn bản ghi rõ lý do trả lại đơn khởi kiện. Về việc thụ lý, trả lại đơn yêu cầu cũng tương tự như đơn khởi kiện (khoản 1 Điều 13 Nghị quyết 05/2012/NQ-HĐTP ngày 03/12/2012).

Chiếm đa số các trường hợp trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu là do người khởi kiện không sửa đổi, bổ sung theo yêu cầu của Tòa án. Cụ thể là khi người khởi kiện nộp đơn khởi kiện, Thẩm phán được phân công thụ lý vụ việc xem xét đơn khởi kiện, nếu nhận thấy đơn khởi kiện không đủ điều kiện về hình thức theo quy định tại Điều 164 Bộ luật tố tụng dân sự và mẫu số 01 ban hành kèm theo Nghị quyết số 05/2012/NQ-HĐTP ngày 03/12/2012 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; thiếu những tài liệu, chứng cứ chứng minh cho yêu cầu của mình có căn cứ và hợp pháp thì Tòa án ra Thông báo sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện. Trường hợp người khởi kiện thực hiện được nội dung trong Thông báo của Tòa án thì Tòa án thụ lý giải quyết vụ án, trường hợp người khởi kiện không thực hiện được nội dung đã nêu thì khi hết thời hạn ghi trong Thông báo, Tòa án ra Thông báo trả lại đơn khởi kiện cho người khởi kiện, đơn yêu cầu cho người yêu cầu. Ngoài ra, còn các có trường hợp trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu do hết thời hạn thông báo mà người khởi kiện, người yêu cầu không nộp biên lai thu tiền tạm ứng án phí cho Tòa án (nghĩa là không nộp tiền tạm ứng án phí) và có trường hợp vụ việc không thuộc thẩm quyền của Tòa án.
Việc cung cấp chứng cứ chứng minh yêu cầu của mình có căn cứ và hợp pháp là nghĩa vụ của người khởi kiện, người yêu cầu. Tòa án trả lại đơn khởi kiện cho người khởi kiện trong trường hợp họ không cung cấp được chứng cứ chứng minh yêu cầu của mình nhằm để người khởi kiện chủ động trong việc tự mình thu thập chứng cứ và giúp cho phán quyết của Tòa án có căn cứ, phù hợp quy định của pháp luật hơn.

Trên thực tế, có nhiều Thông báo trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu Tòa án không chuyển cho Viện kiểm sát để thực hiện kiểm sát theo chức năng quy định tại khoản 2 Điều 168 BLTTDS. Vì vậy, Kiểm sát viên cần có chú ý và có phương pháp nắm toàn bộ số Thông báo trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu. Mặt khác, một số trường hợp trả lại đơn khởi kiện còn chưa hợp lý, như việc đưa ra quá nhiều vấn đề người khởi kiện cần phải làm rõ, những chứng cứ mà người khởi kiện khó có thể cung cấp được. Có trường hợp Tòa án trả lại đơn khởi kiện vì vụ việc thẩm quyền của nơi có bất động sản là Tòa án huyện khác, hoặc vụ án có đương sự ở nước ngoài thuộc thẩm quyền của Tòa án cấp tỉnh, những trường hợp này lẽ ra Tòa án phải “chuyển đơn khởi kiện cho Tòa án có thẩm quyền và báo cho người khởi kiện” theo quy định tại khoản 2 Điều 167 BLTTDS và hướng dẫn tại điểm b khoản 4 Điều 7 Nghị quyết số 05/2012/NQ-HĐTP ngày 03/12/2012 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, thì Tòa án lại trả lại đơn cho người khởi kiện và hướng dẫn họ nộp đơn tại Tòa án có thẩm quyền là chưa đúng qui định của pháp luật.

Đối với trường hợp trả lại đơn yêu cầu cho người yêu cầu giải quyết việc dân sự, hôn nhân gia đình, kinh doanh thương mại, lao động (Điều 26, 28, 30, 32BLTTDS). Căn cứ vào Điều 312 BLTTDS, khi có những căn cứ trả lại đơn yêu cầu, thì Tòa án vận dụng như trong trường hợp trả lại đơn khởi kiện cho người khởi kiện để trả lại đơn yêu cầu cho người yêu cầu, bởi chưa có quy định pháp luật nào hướng dẫn về vấn đề này. Vì vậy, các cơ quan tư pháp ở Trung ương cần hướng dẫn cụ thể đối với các trường hợp nêu trên để Tòa án cũng như Viện kiểm sát có cơ sở vận dụng trên thực tế.

Khi người khởi kiện, ngưởi yêu cầu bị trả lại đơn ảnh hưởng rất lớn đến quyền lợi của họ, bởi họ cho rằng vấn đề mà mình khởi kiện, yêu cầu xâm phạm trực tiếp đến quyền và lợi ích của họ mà không được Tòa án giải quyết. Nhiều trường hợp, người khởi kiện, người yêu cầu có đơn khiếu nại việc trả lại đơn của Tòa án. Việc giải quyết khiếu nại này thuộc thẩm quyền của Chánh án Tòa án. Có trường hợp người khởi kiện, người yêu cầu gửi đơn khiếu nại đến Viện kiểm sát, thì Kiểm sát viên bộ phận tiếp công dân cần hướng dẫn cho họ gởi đến Tòa án, nếu họ không chuyển mà vẫn gởi cho Viện kiểm sát thì tham mưu cho Lãnh đạo Viện chuyển đơn đến Tòa án có thẩm quyền và yêu cầu Tòa án thông báo kết quả giải quyết khiếu nại cho Viện kiểm sát. Viện kiểm sát phải kiểm sát chặt chẽ các quyết định giải quyết khiếu nại về việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu của Tòa án; Nếu có căn cứ cho rằng việc trả đơn không đúng qui định của pháp luật thì yêu cầu đương sự cung cấp đơn khởi kiện, đơn yêu cầu cùng các tài liệu có liên quan để Viện kiểm sát nhân dân thực hiện quyền Kiến nghị hoặc yêu cầu Tòa án khắc phục vi phạm (Theo BLTTDS năm 2004 sửa đổi, bổ sung năm 2011).

 Để thụ lý và kiểm sát việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu, hiện nay Viện KSND tối cao chưa có hệ thống biểu mẫu sổ sách, cũng như hệ thống biểu mẫu thống kê. Vì vậy, trong quá trình kiểm sát việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu của Tòa án, chúng ta cần tiến hành lập sổ riêng để theo dõi các thông báo trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu; kiểm sát căn cứ trả lại đơn của Tòa án, kịp thời phát hiện vi phạm và thực hiện quyền yêu cầu hoặc kiến nghị khắc phục vi phạm (nếu có) nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện, người yêu cầu; mặt khác đảm bảo việc thụ lý, giải quyết của Tòa án đúng quy định của pháp luật.

Sắp tới, Bộ luật tố tụng dân sự 2015 (sửa đổi) về việc Tòa án không được từ chối giải quyết vụ, việc dân sự (trả lại đơn khởi kiện) vì lý do chưa có điều luật áp dụng (có hiệu lực thi hành vào 01/01/2017)- Điều 517BLTTDS năm 2015; thay đổi về thời hạn, thủ tục giải quyết khiếu nại việc trả lại đơn khởi kiện (có hiệu lực thi hành vào 01/7/2016). Nhất là BLTTDS năm 2015 có thay đổi quan trọng trong thủ tục giải quyết khiếu nại về việc đơn khởi kiện. Nếu như  pháp luật hiện hành qui định người khởi kiện có quyền khiếu nại, Viện kiểm sát có quyền kiến nghị với Chánh án Tòa án đã trả lại đơn khởi kiện trong thời hạn 3 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản trả lại đơn khởi kiện, trong thời hạn 3 ngày kể từ ngày nhận được đơn khiếu nại Chánh án Tòa án ra Quyết định về việc giải quyết khiếu nại (Điều 170), thì Bộ luật tố tụng dân sự 2015 quy định thời hạn người khởi kiện có quyền khiếu nại, Viện kiểm sát có quyền kiến nghị với Tòa án đã trả lại đơn khởi kiện là 10 ngày làm việc. Ngay sau khi nhận được khiếu nại, kiến nghị về việc trả lại đơn khởi kiện, Chánh án Tòa án phải phân công một Thẩm phán khác xem xét, giải quyết khiếu nại, kiến nghị. Và trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày được phân công, Thẩm phán phải mở phiên họp xem xét, giải quyết khiếu nại, kiến nghị. Phiên họp xem xét, giải quyết khiếu nại, kiến nghị có sự tham gia của đại diện Viện kiểm sát cùng cấp và đương sự có khiếu nại (Điều 194 BLTTDS 2015). Những thay đổi này cho thấy pháp luật ngày càng chú trọng đến việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người khởi kiện, người yêu cầu, cũng như giải quyết kiến nghị của Viện kiểm sát nhân dân được cụ thể hơn. Theo đó, Viện kiểm sát có thêm chức năng tham gia phiên họp giải quyết khiếu nại, kiến nghị về việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu.

Để thực hiện tốt chức năng kiểm sát việc trả lại đơn khởi kiện, đơn yêu cầu, tham gia phiên họp giải quyết khiếu nại, kiến nghị của Tòa án (theo BLTTDS năm 2015) nói chung, cần có phương pháp, cách thức cụ thể để theo dõi, kiểm sát, bởi hiện nay chưa có bất kỳ quy định nào, cũng như quy chế phối hợp hai ngành nào đối với vấn đề này, mà chỉ có quy định một chiều về việc Tòa án gửi Thông báo về việc trả lại đơn cho Viện kiểm sát, vì vậy Viện kiểm sát rất khó khăn trong việc theo dõi các trường hợp trả lại đơn của Tòa án.

Tác giả bài viết: Thanh Tài - Viện KSND thành phố Quảng Ngãi

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn:

Những tin cũ hơn:

 

Thông báo mới

Thông báo kết luận ngày 15/5/2020 của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại cuộc họp Thường trực Chính phủ về phòng, chống dịch Covid-19
Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi: Kế hoạch sơ tuyển vào Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội năm 2020
Thông báo Ý kiến chỉ đạo của Viện trưởng Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi về việc nâng cao trách nhiệm trong soạn thảo văn bản
Thông báo Ý kiến chỉ đạo của Viện trưởng Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi tại Hội nghị trực tuyến giao ban tháng 5/2020
Kết nối trực tuyến Hội nghị tổng kết 05 năm thi hành Luật Phá sản năm 2014, Pháp lệnh 09/2014/UBTVQH13 và Hội nghị tập huấn pháp luật về đất đai trong ngành Kiểm sát nhân dân
Thông báo ngày 06/5/2020 về ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch Hội đồng Thi đua – Khen thưởng Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi
Thông báo ý kiến chỉ đạo của Viện trưởng Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi về việc thực hiện quy trình về tiếp nhận, xử lý văn bản và thông tin báo cáo
Công văn ngày 23/4/2020 của UBND tỉnh về thực hiện các biện pháp phù hợp trong phòng, chống dịch Covid-19 trên địa bàn tỉnh
Công văn triển khai tham dự Giải báo chí toàn quốc về xây dựng Đảng (Giải Búa liềm vàng) lần thứ V-Năm 2020 trong ngành KSND
Thông báo ngày 17/4/2020 về ý kiến chỉ đạo của Viện trưởng Viện KSND tỉnh Quảng Ngãi về việc phòng, chống dịch Covid - 19
Lịch tiếp công dân
Kết quả xử lý đơn
Tin báo tố giác

Ảnh hoạt động

Đăng nhập thành viên